{"id":11398,"date":"2025-09-14T10:32:19","date_gmt":"2025-09-14T07:32:19","guid":{"rendered":"https:\/\/drelisblog.com\/?p=11398"},"modified":"2025-12-21T11:11:45","modified_gmt":"2025-12-21T08:11:45","slug":"gdy-bog-zmienia-twoje-imie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jewishstudiesforchristians.com\/pl\/gdy-bog-zmienia-twoje-imie\/","title":{"rendered":"Gdy B\u00f3g zmienia twoje imi\u0119"},"content":{"rendered":"

W siedemnastym rozdziale Ksi\u0119gi Rodzaju B\u00f3g zmienia imi\u0119 Abrama na Abrahama, a Saraj na Sar\u0119. Jest to kluczowy moment, kt\u00f3ry definiuje Jego przymierze z patriarch\u0105 i matriarch\u0105 Izraela. Ta zmiana nie jest jedynie powierzchowna, lecz niesie ze sob\u0105 g\u0142\u0119bokie znaczenie teologiczne, j\u0119zykowe i kulturowe. Przemiana Abrama z \u05d0\u05b7\u05d1\u05b0\u05e8\u05b8\u05dd (Avram<\/em>) w \u05d0\u05b7\u05d1\u05b0\u05e8\u05b8\u05d4\u05b8\u05dd (Avraham<\/em>) zwykle przyci\u0105ga wi\u0119cej uwagi, ale zmiana imienia Saraj (\u05e9\u05b8\u05c2\u05e8\u05b8\u05d9) na Sar\u0119 (\u05e9\u05b8\u05c2\u05e8\u05b8\u05d4) jest r\u00f3wnie istotna i podkre\u015bla jej kluczow\u0105 rol\u0119 w przymierzu. Gdy poznajemy znaczenie ich imion, obietnice, kt\u00f3re B\u00f3g im daje, i szersze skutki tych zmian, uzyskujemy ja\u015bniejszy obraz ich roli jako ojca i matki wielu narod\u00f3w.<\/p>\n

Od Abrama do Abrahama<\/h2>\n

Imi\u0119 \u05d0\u05b7\u05d1\u05b0\u05e8\u05b8\u05dd (Avram<\/em>) sk\u0142ada si\u0119 z dw\u00f3ch hebrajskich s\u0142\u00f3w: \u05d0\u05b7\u05d1 (av<\/em>), oznaczaj\u0105cego \u201eojciec\u201d, i \u05e8\u05b8\u05dd (ram<\/em>), czyli \u201ewywy\u017cszony\u201d. Avram znaczy wi\u0119c \u201ewywy\u017cszony ojciec\u201d, imi\u0119 nacechowane szacunkiem, ale odnosz\u0105ce si\u0119 do jego w\u0142asnej rodziny. W Rdz 17,5 B\u00f3g m\u00f3wi:<\/p>\n

\n

\u201eNie b\u0119dziesz ju\u017c nazywa\u0142 si\u0119 Abram, lecz imi\u0119 twoje b\u0119dzie Abraham, bo uczyni\u0142em ci\u0119 ojcem mn\u00f3stwa narod\u00f3w.\u201d<\/p>\n<\/blockquote>\n

Nowe imi\u0119 \u05d0\u05b7\u05d1\u05b0\u05e8\u05b8\u05d4\u05b8\u05dd (Avraham<\/em>) \u0142\u0105czy \u05d0\u05b7\u05d1 (av<\/em>) z \u05d4\u05b2\u05de\u05d5\u05b9\u05df (hamon<\/em>), oznaczaj\u0105cym \u201emn\u00f3stwo\u201d, „wiele”, jak w wyra\u017ceniu \u05d0\u05b7\u05d1\u05be\u05d4\u05b2\u05de\u05d5\u05b9\u05df \u05d2\u05bc\u05d5\u05b9\u05d9\u05b4\u05dd (av-hamon goyim<\/em>), czyli \u201eojciec mn\u00f3stwa narod\u00f3w\u201d.<\/p>\n

Dodanie litery \u05d4 (he<\/em>) ma ogromne znaczenie. W hebrajskim ka\u017cda litera ma swoj\u0105 wag\u0119 \u2013 a \u05d4 pojawia si\u0119 w imieniu Boga \u05d9\u05d4\u05d5\u05d4 (JHWH), sugeruj\u0105c Jego tw\u00f3rcz\u0105 moc. Dodanie \u05d4 do imienia Avram jest wi\u0119c jak tchnienie Bo\u017cej obecno\u015bci, kt\u00f3re przemienia go z lokalnego przyw\u00f3dcy w ojca wielu narod\u00f3w. Litera \u05d4 ma warto\u015b\u0107 liczbow\u0105 5, kt\u00f3r\u0105 w tradycji \u017cydowskiej \u0142\u0105czy si\u0119 z pi\u0119cioksi\u0119giem Tory, co symbolicznie \u0142\u0105czy przysz\u0142o\u015b\u0107 Abrahama z Bo\u017cym prawem i przymierzem.<\/p>\n

Tak\u017ce brzmienie imienia si\u0119 zmienia \u2013 Avraham<\/em> jest \u0142agodniejsze ni\u017c Avram<\/em>. Twarde ram<\/em> ust\u0119puje otwartemu hamon<\/em>, co odzwierciedla, \u017ce rola Abrahama rozszerza si\u0119 z przyw\u00f3dcy klanu na posta\u0107 o znaczeniu og\u00f3lno\u015bwiatowym. Jedna ma\u0142a litera zmienia wszystko, pokazuj\u0105c ogrom Bo\u017cej obietnicy.<\/p>\n

Od Saraj do Sary \u2013 r\u00f3wnie wa\u017cna zmiana<\/h2>\n

Zmiana imienia Sary jest r\u00f3wnie istotna:<\/p>\n

\n

\u201eB\u00f3g rzek\u0142 do Abrahama: \u2018\u017bony twej, Saraj, nie b\u0119dziesz ju\u017c nazywa\u0142 Saraj, lecz imi\u0119 jej b\u0119dzie Sara. B\u0142ogos\u0142awi\u0105c, b\u0119d\u0119 jej b\u0142ogos\u0142awi\u0142 i dam ci z niej syna. B\u0119d\u0119 jej b\u0142ogos\u0142awi\u0142 i stanie si\u0119 ona matk\u0105 narod\u00f3w, a kr\u00f3lowie lud\u00f3w b\u0119d\u0105 z niej pochodzi\u0107\u2019\u201d (Rdz 17,15-16).<\/p>\n<\/blockquote>\n

Imiona \u05e9\u05b8\u05c2\u05e8\u05b8\u05d9 (Sarai<\/em>) i \u05e9\u05b8\u05c2\u05e8\u05b8\u05d4 (Sarah<\/em>) pochodz\u0105 od tego samego hebrajskiego rdzenia \u05e9\u05c2\u05b8\u05e8 (sar<\/em>), oznaczaj\u0105cego \u201eksi\u0119cia\u201d lub \u201ew\u0142adc\u0119\u201d. Oba imiona znacz\u0105 wi\u0119c \u201eksi\u0119\u017cniczka\u201d lub \u201ekobieta o sile\u201d, ale r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 odcieniem.<\/p>\n

Sarai<\/em> znaczy prawdopodobnie \u201emoja ksi\u0119\u017cniczka\u201d (ko\u0144c\u00f3wka \u05be\u05b7\u05d9, -ai<\/em>, wskazuje na przynale\u017cno\u015b\u0107), sugeruj\u0105c rol\u0119 ograniczon\u0105 do domu Abrahama. Imi\u0119 Sarah<\/em> (\u05e9\u05b8\u05c2\u05e8\u05b8\u05d4), bez tego zako\u0144czenia, wskazuje na szersze powo\u0142anie. Podobnie jak Abraham, tak\u017ce Sara otrzymuje liter\u0119 \u05d4 (he<\/em>), co \u0142\u0105czy j\u0105 z Bo\u017cym b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwem. Jej nowe imi\u0119 ukazuje, \u017ce nie jest ju\u017c tylko \u017con\u0105, lecz ma by\u0107 matk\u0105 narod\u00f3w i kr\u00f3l\u00f3w, zgodnie z Bo\u017c\u0105 obietnic\u0105.<\/p>\n

Zmiana z \u05d9 (jod<\/em>) na \u05d4 (he<\/em>) jest symboliczna. Litera \u05d9, o warto\u015bci liczbowej 10, jest ma\u0142a i zamkni\u0119ta, sugeruje pocz\u0105tek. Litera \u05d4 otwiera imi\u0119, daj\u0105c mu nowy, szerszy wyd\u017awi\u0119k. Brzmienie imienia Sarah jest \u0142agodniejsze ni\u017c Sarai, a dodane \u05d4 nadaje mu bardziej uniwersalny ton, odpowiadaj\u0105cy jej nowej, globalnej roli.<\/p>\n

R\u00f3wne miejsce w przymierzu<\/h2>\n

Zmiana imion Abrahama i Sary pokazuje, \u017ce s\u0105 oni r\u00f3wnorz\u0119dnymi partnerami w Bo\u017cym przymierzu. Abraham cz\u0119sto stoi w centrum uwagi, ale Rdz 17 jasno wskazuje, \u017ce Sara jest r\u00f3wnie wa\u017cna. Obietnica dana Sarze, \u017ce \u201estanie si\u0119 matk\u0105 narod\u00f3w, a kr\u00f3lowie lud\u00f3w b\u0119d\u0105 z niej pochodzi\u0107\u201d, odpowiada obietnicy danej Abrahamowi. Oboje otrzymuj\u0105 liter\u0119 \u05d4, co jest znakiem, \u017ce dziel\u0105 to samo b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwo i cel.<\/p>\n

Ten fakt prze\u0142amuje normy staro\u017cytnej kultury, w kt\u00f3rej kobiety cz\u0119sto uwa\u017cano za mniej istotne. Zmieniaj\u0105c imi\u0119 Sary i daj\u0105c jej wielk\u0105 obietnic\u0119, B\u00f3g wywy\u017csza j\u0105 i ukazuje, \u017ce jej si\u0142a wykracza poza dom. Jej tytu\u0142 \u201eksi\u0119\u017cniczka\u201d (\u05e9\u05b8\u05c2\u05e8\u05b8\u05d4) podkre\u015bla autorytet, co wida\u0107 p\u00f3\u017aniej, gdy podejmuje trudne decyzje, takie jak odprawienie Hagar i Izmaela (Rdz 21,10-12).<\/p>\n

Dziedzictwo Sary<\/h2>\n

Zmiana imienia Sary jest szczeg\u00f3lnie wymowna, poniewa\u017c by\u0142a ona bezp\u0142odna (Rdz 11,30). W jej czasach brak potomstwa by\u0142 powodem do wstydu, lecz B\u00f3g przemienia jej los i czyni j\u0105 matk\u0105 narod\u00f3w. Jej \u015bmiech z Rdz 18,12, cz\u0119sto rozumiany jako w\u0105tpliwo\u015b\u0107, mo\u017cna odczyta\u0107 jako reakcj\u0119 zdumienia wobec Bo\u017cej \u015bmia\u0142o\u015bci, \u017ce oto ona, bezp\u0142odna kobieta stanie si\u0119 matk\u0105 kr\u00f3l\u00f3w. To dow\u00f3d, \u017ce B\u00f3g wybiera ludzi, kt\u00f3rzy w oczach \u015bwiata wydaj\u0105 si\u0119 ma\u0142o znacz\u0105cy, jak Moj\u017cesz czy Dawid, aby przez nich dokonywa\u0107 wielkich rzeczy.<\/p>\n

Wp\u0142yw Sary wykracza poza Izrael. W Ga 4,22-31 Pawe\u0142 nazywa j\u0105 matk\u0105 \u201edzieci obietnicy\u201d, przeciwstawiaj\u0105c j\u0105 Hagar. W 1 P 3,6 staje si\u0119 wzorem wiary dla wierz\u0105cych kobiet. Jej imi\u0119, \u05e9\u05b8\u05c2\u05e8\u05b8\u05d4, jest symbolem si\u0142y i nadziei.<\/p>\n

Zako\u0144czenie<\/h2>\n

Zmiana imion Abrama na Abrahama i Saraj na Sar\u0119 w Rdz 17 jest pi\u0119knym po\u0142\u0105czeniem j\u0119zyka i wiary, kt\u00f3re ukazuje moc Bo\u017cego przymierza. Dodanie boskiej litery \u05d4 do ich imion naznacza ich jako ojca i matk\u0119 narod\u00f3w, nape\u0142nionych Bo\u017c\u0105 obecno\u015bci\u0105. Zmiana imienia Sary, cz\u0119sto pomijana, jest jednak r\u00f3wnie istotna, pokazuje bowiem, \u017ce jest r\u00f3wnorz\u0119dn\u0105 uczestniczk\u0105 Bo\u017cego planu i matriarch\u0105, kt\u00f3rej dziedzictwo trwa. Jedna litera ca\u0142kowicie przedefiniowa\u0142a ich \u017cycie, \u0142\u0105cz\u0105c je z misj\u0105, kt\u00f3ra rozbrzmiewa w historii a\u017c do dzi\u015b. Ta opowie\u015b\u0107 zaprasza nas, by\u015bmy zastanowili si\u0119 nad moc\u0105 imion, wag\u0105 Bo\u017cych obietnic i nieprzemijaj\u0105cym wp\u0142ywem tych, kt\u00f3rzy zostali powo\u0142ani, by je nie\u015b\u0107.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W siedemnastym rozdziale Ksi\u0119gi Rodzaju B\u00f3g zmienia imi\u0119 Abrama na Abrahama, a Saraj na Sar\u0119. Jest to kluczowy moment, kt\u00f3ry definiuje Jego przymierze z patriarch\u0105 i matriarch\u0105 Izraela. Ta zmiana nie jest jedynie powierzchowna, lecz niesie ze sob\u0105 g\u0142\u0119bokie znaczenie teologiczne, j\u0119zykowe i kulturowe. Przemiana Abrama z \u05d0\u05b7\u05d1\u05b0\u05e8\u05b8\u05dd (Avram) w \u05d0\u05b7\u05d1\u05b0\u05e8\u05b8\u05d4\u05b8\u05dd (Avraham) zwykle przyci\u0105ga wi\u0119cej […]<\/p>\n","protected":false},"author":350,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"give_campaign_id":0,"footnotes":""},"categories":[315],"tags":[],"class_list":["post-11398","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-torah"],"yoast_head":"\nGdy B\u00f3g zmienia twoje imi\u0119 - Jewish Studies for Christians<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"noindex, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/drelisblog.com\\\/pl\\\/gdy-bog-zmienia-twoje-imie\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/drelisblog.com\\\/pl\\\/gdy-bog-zmienia-twoje-imie\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Sandra Kwiecien\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/drelisblog.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/646e2adf7a249b4a2b7b30f44c17f2ab\"},\"headline\":\"Gdy B\u00f3g zmienia twoje imi\u0119\",\"datePublished\":\"2025-09-14T07:32:19+00:00\",\"dateModified\":\"2025-12-21T08:11:45+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/drelisblog.com\\\/pl\\\/gdy-bog-zmienia-twoje-imie\\\/\"},\"wordCount\":985,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/drelisblog.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/60f4a0c10ba754b71c7dc2ab8234ec98\"},\"articleSection\":[\"Tora\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/drelisblog.com\\\/pl\\\/gdy-bog-zmienia-twoje-imie\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/drelisblog.com\\\/pl\\\/gdy-bog-zmienia-twoje-imie\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/drelisblog.com\\\/pl\\\/gdy-bog-zmienia-twoje-imie\\\/\",\"name\":\"Gdy B\u00f3g zmienia twoje imi\u0119 - Jewish Studies for Christians\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/drelisblog.com\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2025-09-14T07:32:19+00:00\",\"dateModified\":\"2025-12-21T08:11:45+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/drelisblog.com\\\/pl\\\/gdy-bog-zmienia-twoje-imie\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/drelisblog.com\\\/pl\\\/gdy-bog-zmienia-twoje-imie\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/drelisblog.com\\\/pl\\\/gdy-bog-zmienia-twoje-imie\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/drelisblog.com\\\/pl\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Gdy B\u00f3g zmienia twoje imi\u0119\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/drelisblog.com\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/drelisblog.com\\\/\",\"name\":\"Dr Eli's Blog\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/drelisblog.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/60f4a0c10ba754b71c7dc2ab8234ec98\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/drelisblog.com\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":[\"Person\",\"Organization\"],\"@id\":\"https:\\\/\\\/drelisblog.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/60f4a0c10ba754b71c7dc2ab8234ec98\",\"name\":\"Dr. Eli (Eliyahu) Lizorkin-Girzhel\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jewishstudiesforchristians.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/04\\\/logo-scaled.png\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jewishstudiesforchristians.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/04\\\/logo-scaled.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/jewishstudiesforchristians.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/04\\\/logo-scaled.png\",\"width\":2560,\"height\":470,\"caption\":\"Dr. Eli (Eliyahu) Lizorkin-Girzhel\"},\"logo\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jewishstudiesforchristians.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/04\\\/logo-scaled.png\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/jewishstudiesforchristians.com\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/drelisblog.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/646e2adf7a249b4a2b7b30f44c17f2ab\",\"name\":\"Sandra Kwiecien\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/1849939406bcec9ba92fbe1f999ef38f90fe6eb6585d791706d25c733f052c31?s=96&d=identicon&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/1849939406bcec9ba92fbe1f999ef38f90fe6eb6585d791706d25c733f052c31?s=96&d=identicon&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/1849939406bcec9ba92fbe1f999ef38f90fe6eb6585d791706d25c733f052c31?s=96&d=identicon&r=g\",\"caption\":\"Sandra Kwiecien\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/jewishstudiesforchristians.com\\\/pl\\\/author\\\/sandra-kwiecien\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Gdy B\u00f3g zmienia twoje imi\u0119 - Jewish Studies for Christians","robots":{"index":"noindex","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/drelisblog.com\/pl\/gdy-bog-zmienia-twoje-imie\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/drelisblog.com\/pl\/gdy-bog-zmienia-twoje-imie\/"},"author":{"name":"Sandra Kwiecien","@id":"https:\/\/drelisblog.com\/#\/schema\/person\/646e2adf7a249b4a2b7b30f44c17f2ab"},"headline":"Gdy B\u00f3g zmienia twoje imi\u0119","datePublished":"2025-09-14T07:32:19+00:00","dateModified":"2025-12-21T08:11:45+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/drelisblog.com\/pl\/gdy-bog-zmienia-twoje-imie\/"},"wordCount":985,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/drelisblog.com\/#\/schema\/person\/60f4a0c10ba754b71c7dc2ab8234ec98"},"articleSection":["Tora"],"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/drelisblog.com\/pl\/gdy-bog-zmienia-twoje-imie\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/drelisblog.com\/pl\/gdy-bog-zmienia-twoje-imie\/","url":"https:\/\/drelisblog.com\/pl\/gdy-bog-zmienia-twoje-imie\/","name":"Gdy B\u00f3g zmienia twoje imi\u0119 - Jewish Studies for Christians","isPartOf":{"@id":"https:\/\/drelisblog.com\/#website"},"datePublished":"2025-09-14T07:32:19+00:00","dateModified":"2025-12-21T08:11:45+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/drelisblog.com\/pl\/gdy-bog-zmienia-twoje-imie\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/drelisblog.com\/pl\/gdy-bog-zmienia-twoje-imie\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/drelisblog.com\/pl\/gdy-bog-zmienia-twoje-imie\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/drelisblog.com\/pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Gdy B\u00f3g zmienia twoje imi\u0119"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/drelisblog.com\/#website","url":"https:\/\/drelisblog.com\/","name":"Dr Eli's Blog","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/drelisblog.com\/#\/schema\/person\/60f4a0c10ba754b71c7dc2ab8234ec98"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/drelisblog.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":["Person","Organization"],"@id":"https:\/\/drelisblog.com\/#\/schema\/person\/60f4a0c10ba754b71c7dc2ab8234ec98","name":"Dr. Eli (Eliyahu) Lizorkin-Girzhel","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/jewishstudiesforchristians.com\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/logo-scaled.png","url":"https:\/\/jewishstudiesforchristians.com\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/logo-scaled.png","contentUrl":"https:\/\/jewishstudiesforchristians.com\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/logo-scaled.png","width":2560,"height":470,"caption":"Dr. Eli (Eliyahu) Lizorkin-Girzhel"},"logo":{"@id":"https:\/\/jewishstudiesforchristians.com\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/logo-scaled.png"},"sameAs":["https:\/\/jewishstudiesforchristians.com"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/drelisblog.com\/#\/schema\/person\/646e2adf7a249b4a2b7b30f44c17f2ab","name":"Sandra Kwiecien","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/1849939406bcec9ba92fbe1f999ef38f90fe6eb6585d791706d25c733f052c31?s=96&d=identicon&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/1849939406bcec9ba92fbe1f999ef38f90fe6eb6585d791706d25c733f052c31?s=96&d=identicon&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/1849939406bcec9ba92fbe1f999ef38f90fe6eb6585d791706d25c733f052c31?s=96&d=identicon&r=g","caption":"Sandra Kwiecien"},"url":"https:\/\/jewishstudiesforchristians.com\/pl\/author\/sandra-kwiecien\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jewishstudiesforchristians.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11398","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jewishstudiesforchristians.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jewishstudiesforchristians.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jewishstudiesforchristians.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/350"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jewishstudiesforchristians.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11398"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/jewishstudiesforchristians.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11398\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jewishstudiesforchristians.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11398"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jewishstudiesforchristians.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11398"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jewishstudiesforchristians.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11398"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}